دانشگاه تمام استعدادهای افراد از جمله بی استعدادی آن ها را آشکار می کند.(آنتوان چخوف)
خوش آمدید - امروز : سه شنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۷
خانه » اطلاعات فرش » قالی بافی در دوران صفویان

قالی بافی در دوران صفویان

پادشاهان سلسله ی صفویه علاقه وافری به هنر قالی بافی داشتند و بر همین اساس، برای اولین بار در تاریخ ایران، بافت قالی از خانه های کوچک به کارگاه های بزرگ راه یافت و رفته رفته، صادرات آن به کشورهای اروپایی به ویژه انگلیس، پرتغال و هلند آغاز شد.

دوران صفویان را می توان دوران اعتلا و شکوهمندی هنر ایران زمین دانست. به گونه ای که با قاطعیت می توان دوران صفویه را عصر زرین قالی بافی ایران برشمرد. اوج ترویج هنر قالی بافی در زمان پادشاهان صفوی به ویژه شاه اسماعیل در تبریز، شاه طهماسب در قزوین و شاه عباس در اصفهان بوده است. شاه اسماعیل تعداد زیادی از طراحان و نگارگران را از هرات به تبریز دعوت کرد و زیر نظر کمال الدین بهزاد (نگارگر مشهور ایرانی) قرار داد. هنرمندان در تبریز گرد آمدند و شاه اسماعیل کارگاه های قالی بافی بزرگی دایر کرد. شاه طهماسب فرزند شاه اسماعیل راه پدر را ادامه داد. او بسیار به هنر علاقمند بود. نقل است از زمان وی قالی ایرانی به عنوان تحفه بسیار نفیس، در روابط ایران با سایر کشورها نقش و جایگاه یافت. تعداد زیادی از مشهورترین و نفیس ترین قالی های تاریخ ایران از جمله قالی مشهور و تاریخی اردبیلی در زمان شاه تهماسب بافته شده اند. مکتب تبریز در هنر قالی بافی ایران، محصول دوران سلطنت این پادشاه هنردوست است. شاه عباس، دیگر پادشاه عصر صفوی، پایتخت خود را در سال ۱۰۰۶ ه.ق. اصفهان انتخاب نمود و با حمایت های خود از هنر قالی بافی، پایه گذار مکتب اصفهان شد. هنر قالی بافی در این مکتب به اوج خود رسید.

بافت فرش های بزرگ پارچه (فرش قواره بزرگ) ، به کارگیری مصالح جدید در بافت فرش همچون ابریشم و مفتول های زرین و سیمین و همچنین تحول بنیادی در نقش و نگار فرش ها، از جمله مهم ترین تحولات و تغییرات بزرگ در ژرفی بود که در دوران سلطنت شاه عباس صفوی در هنر قالی بافی ایران رخ داد. جهانگردان مشهور بسیاری مانند دلاواله (جهانگرد معروف ایتالیایی) و ژان شاردن (جهانگرد مشهور فرانسوی) از کارگاه های قالی بافی ایران در زمان شاه عباس صفوی بازدید کرده اند و بسیار مجذوب هنر و ظرافت فرش ایرانی شده اند. آنان از وجود کارگاه های قالی بافی متعدد در اصفهان،مشهد، تبریز، کرمان، کاشان، گیلان و … نوشته اند که با نظم بسیار بالا تحت نظارت به تولید فرش دستباف می پرداختند. برخی کارشناسان معتقدند، شاهان صفوی اولین بار در تاریخ، هنر فرش بافی را از ایل ها و طایفه های متحرک و روستاها و آبادی های کوچک به شهرهای بزرگ آوردند و تولید کارخانه ی فرش را بنا نهادند. هرچند از عوارض این تولید، سلطه نظام سرمایه سالاری شهری بر کارگاه های قالی بافی و در خدمت کارفرمایان درآمدن دست های هنرمند طراحان چیره دست و رنگرزان خوش ذوق و همچنین انگشتان ورزیده بافندگان متبحر بود. طرح ها و نقوش بسیار معروف سنتی فرش های ایرانی همچون فرش های گلدانی، درختی، باغی، شکارگاه، بندی و قابی، محرابی (سجاده فرش)، حیوان دار، اسلیمی، ترنجی و افشان محصول دوران صفویان است.
به جرات می توان گفت دوران صفویان اوج هنر قالی بافی ایران بوده است. از قالی های این دوره حدود ۱۵۰۰ قالی و قالیچه به جای مانده است که در حال حاضر بیشتر آنها در موزه ها و کلکسیون های دنیا نگهداری می شوند. در این دوره، به هنر قالی بافی به عنوان یک حرفه با اهمیت نگریسته شده و صادرات آن به کشورهای اروپایی آغاز می شود.

هنر قالی بافی در دوران صفویان

درسالهای پایانی سلسله صفویه تا ظهور فتنه افغان که به انقراض این سلسله منجر گردید توجه چندانی به هنر قالیبافی نمی‌شد. سلطان حسین صفوی آخرین پادشاه دوره صفویان در سال ۱۱۳۵ به دست افغان ها سرنگون شد، اما حکومت افغان ها بر ایران چندسالی دوام نیاورد. نادرشاه افشار با قتل عام افغان ها و در راس آنها اشرف افغان، در سال ۱۱۴۸ حکومت افشاریان را بنانهاد که تا سال ۱۱۶۱ دوام داشت. گرچه در دوران افشاریان به علت جنگ های متعدد، هنر فرش بافی همچون دوران صفویان رونق نداشت، با این حال، بافت فرش های نفیس همچنان در جای جای ایران ادامه داشت. از جمله اقداماتی که به نظر می رسد در دوران افشاریان انجام شده، اقدام نادرشاه افشار به احیای صنعت قالی بافی در خراسان بود که شهر مشهد را پایتخت خود قرار داده بود.

000-017   000-080   000-089   000-104   000-105   000-106   070-461   100-101   100-105  , 100-105  , 101   101-400   102-400   1V0-601   1Y0-201   1Z0-051   1Z0-060   1Z0-061   1Z0-144   1z0-434   1Z0-803   1Z0-804   1z0-808   200-101   200-120   200-125  , 200-125  , 200-310   200-355   210-060   210-065   210-260   220-801   220-802   220-901   220-902   2V0-620   2V0-621   2V0-621D   300-070   300-075   300-101   300-115   300-135   3002   300-206   300-208   300-209   300-320   350-001   350-018   350-029   350-030   350-050   350-060   350-080   352-001   400-051   400-101   400-201   500-260   640-692   640-911   640-916   642-732   642-999   700-501   70-177   70-178   70-243   70-246   70-270   70-346   70-347   70-410   70-411   70-412   70-413   70-417   70-461   70-462   70-463   70-480   70-483   70-486   70-487   70-488   70-532   70-533   70-534   70-980   74-678   810-403   9A0-385   9L0-012   9L0-066   ADM-201   AWS-SYSOPS   C_TFIN52_66   c2010-652   c2010-657   CAP   CAS-002   CCA-500   CISM   CISSP   CRISC   EX200   EX300   HP0-S42   ICBB   ICGB   ITILFND   JK0-022   JN0-102   JN0-360   LX0-103   LX0-104   M70-101   MB2-704   MB2-707   MB5-705   MB6-703   N10-006   NS0-157   NSE4   OG0-091   OG0-093   PEGACPBA71V1   PMP   PR000041   SSCP   SY0-401   VCP550  

تمام حقوق مادی , معنوی , مطالب و طرح قالب برای این سایت محفوظ است